Sinds deze zomer waarschuwen politie en de Fraudehelpdesk voor diverse webshops die goedkoop haardhout en houtpellets aanbieden, geld innen en niets leveren. Slachtoffers betalen vooraf via iDEAL of overboeking, krijgen geen bevestiging meer en kunnen de verkoper niet meer bereiken. Controleer een webshop dus altijd voordat je bestelt, zeker nu de vraag naar brandstof voor de winter toeneemt.
Een golf van nepwebshops voor haardhout en pellets
Politie en de Fraudehelpdesk waarschuwen voor een aanhoudende reeks meldingen over webshops die haardhout en houtpellets verkopen zonder ooit te leveren. Volgens BNNVARA Kassa bestellen kopers via diverse websites een lading brandhout of pellets, betalen ze vooraf en wachten ze vervolgens tevergeefs op een levering die nooit komt.
De opzet is steeds hetzelfde. Een webshop toont foto's van keurig gestapeld hout, vraagt om betaling voordat er iets wordt verzonden en verdwijnt daarna, of blijft bereikbaar met smoezen over vertraagde transporten en drukte door de kou. Uiteindelijk reageert niemand meer op mail of telefoon, en het geld is weg.
Het patroon lijkt op wat we eerder beschreven bij oplichting op Marktplaats: een aantrekkelijke advertentie, snelle vooruitbetaling en een verkoper die stilvalt zodra het bedrag is bijgeschreven. Het verschil is dat deze webshops zich vaak voordoen als zelfstandige houthandel, met een eigen domeinnaam en een professioneel ogende site.
Vaak duiken er na een golf klachten op sociale media en in reviews binnen enkele weken nieuwe domeinnamen op met een vergelijkbare uitstraling, alsof de oplichters gewoon doorschuiven naar de volgende webshop zodra de oude naam bekend staat als onbetrouwbaar. Voor een koper die voor het eerst op zo'n site terechtkomt, is dat onzichtbaar: de website oogt fris en nieuw, precies zoals een net gestarte houthandel eruit zou zien.
Waarom haardhout en houtpellets een geliefd lokmiddel zijn
Zodra de temperatuur daalt, zoeken veel huishoudens met een kachel of open haard naar een goede prijs voor de winter. Wie liever niet te veel betaalt bij de lokale houthandel, vergelijkt online en komt zo terecht bij een webshop die niemand kent. Precies dat moment van haast en prijsvergelijking maakt een koper vatbaar voor een aanbieding die te mooi lijkt.
De aanpak staat niet op zichzelf. De Autoriteit Consument en Markt trekt samen op met de Consumentenbond, het Europees Consumenten Centrum, de Fraudehelpdesk en het Landelijk Meldpunt Internetoplichting van de politie in de campagne 'Eerst reviews checken, dan bestellen'. Die waarschuwt breder voor onbetrouwbare webshops, van elektronica tot brandstof voor de kachel.
Haardhout en pellets zijn voor die trucs een dankbaar product. Je koopt het zonder het eerst te zien, vaak in bulk en met een flinke vooruitbetaling, en een levering die een paar dagen uitblijft valt in het najaar niet meteen op. Tegen de tijd dat een koper doorheeft dat er niets komt, is de webshop vaak alweer verdwenen.
Ook de timing speelt mee. Veel mensen bestellen hun voorraad haardhout of pellets pas als het al kouder wordt, wanneer de vraag hoog is en de levertijden bij betrouwbare handelaren oplopen. Een webshop die belooft snel te kunnen leveren tegen een lage prijs, spreekt dan precies het gevoel van haast aan dat een koper op dat moment heeft.
Zo herken je een onbetrouwbare webshop voordat je bestelt
Voordat je je rekeningnummer of pincode koppelt aan een onbekende webshop, kun je het webadres opzoeken bij de check voor websites van FraudeVrij en zien of anderen die site al hebben gemeld voor oplichting.
Bestel je via een advertentie op Marktplaats in plaats van bij een webshop, controleer dan de verkopersnaam bij de check voor Marktplaats-verkopers voordat je afspreekt om te betalen.
Neem ook de tijd om de leveringsvoorwaarden te lezen. Een betrouwbare handelaar noemt een reële levertermijn en een duidelijke retour- of klachtenregeling, terwijl een nepwebshop dat onderdeel vaak overslaat of in vage bewoordingen afdoet.
- Alleen vooruitbetaling per bankoverschrijving mogelijk, geen iDEAL met kopersbescherming en geen betalen achteraf
- Geen KVK-nummer, btw-nummer of vestigingsadres te vinden op de website
- Alleen een WhatsApp-nummer of contactformulier, geen telefoonnummer dat wordt opgenomen
- Prijzen die flink onder de prijs bij een tuincentrum of houthandel liggen
- Reviews die alleen op de eigen website staan en nergens onafhankelijk terug te vinden zijn
- Een domeinnaam die pas kort geleden is geregistreerd
- Foto's van gestapeld hout die met een omgekeerde zoekopdracht ook op meerdere andere sites blijken te staan
Staat er een IBAN op de betaalpagina, zoek dat nummer dan op bij de check voor IBAN's van FraudeVrij voordat je geld overmaakt.
Wat te doen als je al hebt betaald en niets ontvangt
Een betaling aan een webshop verloopt meestal via iDEAL of een gewone overboeking, niet via een incasso. Een SEPA-incasso kun je zonder opgaaf van reden tot acht weken na afschrijving laten terugboeken, maar die regeling geldt niet voor een overboeking die je zelf hebt goedgekeurd. Bel daarom meteen je bank en vraag of het bedrag nog kan worden tegengehouden.
Doe daarnaast aangifte van oplichting bij de politie en meld wat er is gebeurd bij de Fraudehelpdesk, telefonisch bereikbaar op 088 786 73 72. Bewaar de orderbevestiging, de betaalbewijzen en alle berichten met de verkoper, want die heb je nodig bij de aangifte.
Sommige banken bieden in coulance een tegemoetkoming bij dit soort betalingen, maar dat is nooit gegarandeerd en hangt af van de omstandigheden. Reken er daarom niet op dat het bedrag automatisch terugkomt, en zet in plaats daarvan in op een snelle melding bij je bank en de juiste instanties.
Het Landelijk Meldpunt Internetoplichting van de politie informeert na de derde melding over hetzelfde rekeningnummer de bank, die de rekening dan kan blokkeren. Meld het rekeningnummer en de website daarom ook bij FraudeVrij via het meldformulier, en kijk bij de eerdere meldingen of anderen dezelfde webshop al hebben gerapporteerd.
Een stapel hout die nooit wordt bezorgd, is voor de oplichter een klein en snel binnengehaald bedrag, maar voor wie net op zoek was naar warmte voor de winter voelt het verlies zwaarder. Het patroon achter deze webshops is hetzelfde als bij elke andere nepwinkel: mooie foto's, een lage prijs, vooruitbetaling en een verkoper die verdwijnt zodra het geld binnen is. Wie voor het bestellen een paar minuten neemt om de webshop, het rekeningnummer en de reviews te controleren, voorkomt dat hij deze winter met koude handen en een leeg saldo achterblijft.
